Kancelari gjerman, Friedrich Merz ka propozuar që Ukrainës t’i jepet një rol i drejtpërdrejtë në strukturat e Bashkimit Europian si një hap i përkohshëm drejt anëtarësimit në BE, që sipas tij mund të ndihmojë në lehtësimin e një marrëveshjeje për t’i dhënë fund luftës së shkaktuar nga pushtimi i Rusisë.
Në një letër drejtuar udhëheqësve të BE-së, të cituar nga Reuters, Merz sugjeron që Ukrainës mund t’i jepet një status i ri i “anëtarit të asociuar” që do t’u lejonte zyrtarëve ukrainas të merrnin pjesë në samitet e BE-së dhe takimet ministrore, por jo të votonin në to.
Udhëheqësi gjerman propozoi gjithashtu që anëtarët e BE-së të bëjnë një “angazhim politik” për të zbatuar klauzolën e ndihmës së ndërsjellë të bllokut në Ukrainë “me qëllim krijimin e një garancie të konsiderueshme sigurie”.
“Propozimi im pasqyron situatën e veçantë të Ukrainës, një vend në luftë. Ai do të ndihmojë në lehtësimin e bisedimeve të vazhdueshme për paqe si pjesë e një zgjidhjeje të negociuar për paqe”, shkroi Merz, duke shtuar se kjo ishte “thelbësore jo vetëm për sigurinë e Ukrainës, por edhe për sigurinë e të gjithë kontinentit”.
Procesi për t’u bashkuar me bllokun europian është zakonisht i gjatë dhe burokratik, duke përfshirë negociata të hollësishme dhe reforma ligjore për të përmbushur standardet demokratike dhe ekonomike të BE-së.
Anëtarësimi në BE kërkon pëlqimin dhe ratifikimin nga secili prej 27 anëtarëve të bllokut, një proces që mund të çojë në pengesa të konsiderueshme.
Në letër, Merz përshkroi përfitimet që Ukraina mund të marrë si anëtare e asociuar, një kategori që nuk ekziston sipas rregullave aktuale të BE-së. Këto përfitime të mundshme përfshijnë një komisioner të asociuar ukrainas pa të drejtë vote të Komisionit Europian dhe përfaqësues pa të drejtë vote në Parlamentin Europian.
Kancelari gjerman shkroi se mund të aplikohet një mekanizëm rikthimi ose klauzolë përfundimi nëse Ukraina bën hapa prapa në standardet e sundimit të ligjit ose në procesin e pranimit. Ai tha se propozimi nuk do të ndikojë në vendet e tjera kandidate dhe sugjeroi që blloku “të shqyrtojë zgjidhje inovative” për ato që kanë punuar për t’u bashkuar me BE-në për një kohë të gjatë. Merz tha se planifikon të diskutojë idetë e tij me udhëheqësit e tjerë europianë.
“Qëllimi im do të ishte të arrija një marrëveshje së shpejti dhe të krijoja një Task Forcë të dedikuar për të përpunuar detajet”, shkroi Merz.
